Siklamen (Cyclamen coum)

Siklamen, söğecen, domuz soğanı, Meryemana Kandili…

IMG_1373

Soğanlı bitki türlerinden biri olan siklamen genellikle Akdeniz Bölgesi, Güney Avrupa, Batı Asya ve Kuzey Afrika’da yayılış gösteren Primulaceae (Çuha çiçeğigiller) familyasından küçük bir cinstir ve 21 tür içerir. Bu 21 türden 12 takson Türkiye’de doğal olarak yetişir ve bunların 6 tanesi de oldukça sınırlı yayılış gösteren endemiktir [Kaynak:(1984)].

Siklamenler süs bitkileri içinde önemli bir yere sahip olmanın yanında, tıbbi değeri olan bir bitkidir. Bir anaç bitkiden ortalama 3–6 gr tohum elde edilmektedir.

IMG_1372

Yabani siklamen Türkiye’nin de taraf olduğu Bern Sözleşmesi gereği doğal yaşam alanlarında korumakla yükümlü olduğumuz bitkilerimiz arasındadır.

IMG_1377

Yeşil bitkiler sadece ışıkta gıda üretebilirler.  Güneşten enerji alırlar ve onu kullanarak karbon dioksit ve suyu gıdaya çevirerek büyürler. Bu sürecin adı fotosentezdir. Bitki, gıda üretirken, yapraklarını güneş toplayıcısı olarak kullanır. Bu nedenledir ki, siklamen,IMG_1393olağanüstü bir titizlikle, alabileceği güneş ışığını ölçer ve ona göre yaprak açar. Bu alışverişte olağanüstü bir ekonomi vardır, Siklamen güneşten sadece ihtiyacı olan ışığı ne fazla ne de az olmayacak şekilde alır.

Park ve bahçelerde yada saksı bitkisi olarak evlerde yetiştirilir. Siklamen yumruları doğada bazı hayvanlar, özellikle de yaban domuzları için iyi bir yiyecek kaynağıdır. Nitekim yumruları domuzlar tarafından topraktan kazılarak çıkarıldığı için bu bitkilere halk arasında ‘domuz turpu’, ‘domuz ekmeği’ yâ da ‘domuz elması’ gibi adlarda verilmiştir. Bitkinin yumruları; kristalin saponin, cyclamin, nerol, farnesol, antosiyanin, nişasta, zamk,  kokulu maddeler ve organik asitler ihtivâ eder. Bitkideki cyclamin çabuk emilir ve kuvvetli bir müshil etkiye sâhip olup, az miktarı dahi zehir etkisi yapar. Taze yumrularının tıbbî miktarlarının üzerindeki miktarları, kusma ve kuvvetli ishalle ortaya çıkan tehlikeli zehirlenmeler yapar. (Baytop 1984).

About kumpınarı

Bitkiler, gezi, doğa, arılar, doğal yaşam, üretim... Zehirsiz yiyecekler...
Bu yazı Bitkiler içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s