>Trabzon hurması (Diospyros)

>

Takım : Ebenales (Diospyrales)

Aile : Ebenaceae (Abanozgiller), 6 cins, >450 tür
Cins : Diospyros

Tür : ~200-400 tür, 4 tür ticari

D.kaki L., Çin, taze, işlenerek
D.lotus L., Asya, anaç, tanen
D.virginiana L., Kuzey Amerika, anaç, tanen
D.oleifera Cheng., Çin, anaç, tanen

Trabzon Hurmasının Kültür Tarihi

1900’den önceki yıllarda, tek veya grup halinde ev bahçelerinde, ticari olarak Japonya’da
19. yy’ın sonundan itibaren Avustralya, Brezilya, Fransa, Hindistan, İtalya, İsrail, Kaliforniya (ABD), Sri Lanka (Seylan)’da yetiştirilmeye başlanmıştır.

Trabzon Hurmasının Türkiye’deki Yayılışı

Karadeniz Bölgesi’nden ülkemize girmiştir. Cennet elması (meyvesi), hurma
Marmara, Ege Bölgeleri’nde dağınık ağaçlar Akdeniz Bölgesi’nde Hatay, Adana, Mersin’de Fransa, İsrail, İtalya, Japonya, Pakistan’dan çeşitler getirtilmiş ve ekolojiye uyum çalışmaları başlatılmıştır. Akçakale (Şanlıurfa), Ceylanpınar (Şanlıurfa), Diyarbakır, Batman’da seleksiyon ve uyum

Trabzon Hurması Çeşitlerinin Tat ve Olgunluk Durumu

Tadı buruk olanlar
Erkenci: Izu
Orta: Hana Fuyu, Hana Gosho, Ichikikei Jiro, Jiro, Matsumoto Wase Fuyu, Midia, Shogatsu
Geççi: Fuyu, Suruga

Tadı buruk olmayanlar
Erkenci: Giombo, Nishumura Wase, Saijo
Orta: Eureka, Gailey, Great Wall, Hachiya, Hiratanenashi, Ormond, Sheng, Tamopan, Tanenashi, Yomato Hyakume

Trabzon Hurması Çeşitlerinin Meyve Et Rengi ve Tat Durumu

Meyve et rengi sabit

Tadı buruk: Saijo, Tamopan, Tanenashi,Triumph,Tsuru
Tadı buruk olmayan: Costata, Fuyu, Fuyu (Kaliforniya), Hana Fuyu (Yotsudani), Gosho, Hana Gosho, O’gosho, Izu, Jiro, Suruga

Meyve et rengi değişen

Tadı buruk: Fuji, Hachiya, Hiratanenashi
Tadı buruk olmayan: Chocolate, Gailey, Hyakume, Maru, Zengi Maru, Okame

Trabzon Hurması Çeşitleri özellikleri
:
Buruk (kekre) olan


Hiratanenashi: Meyve orta-iri, yuvarlak-basık, yüksek verimlidir. Meyve kabuğu sert, parlak, turuncu-kırmızıdır. Meyve eti açık sarı-turuncudur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Meyve kalitesi yüksek olsa da raf ömrü çok kısadır. Ağacı kuvvetli, dik büyür. Orta mevsim çeşididir.

Hachiya: Meyve iri (230 g), dikdörtgen-konik, uç bölümü yuvarlaktır. Meyve kabuğu turuncudur. Ağacı kuvvetli, dikine büyür. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Japonya’da kurutmalık olarak kullanılır.

Saijo: En eski çeşitlerdendir. Meyve küçük-orta irilikte, dikdörtgen-koniktir. Meyve eti turuncudur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Meyve kalitesi yüksektir. Kurutmalık olarak kullanılır.

Trabzon Hurması Çeşitleri:
Buruk (kekre) olmayan


Fuyu: Japonya’da yetiştiriciliği yapılan en önemli çeşittir. Meyve iri (200 g), basık yuvarlak ve köşelidir. Meyve kabuğu sert, parlak, turuncu-kırmızıdır. Sıcak bölgede yetiştirildiği zaman koyu kırmızı renk alır. Meyve eti açık sarı-turuncudur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Partenokarp meyve oluşturur. Meyve kalitesi ve depolanabilme özelliği çok yüksektir. Ağacı kuvvetli, orta erkencidir.

Jiro: Kekre olmayan çeşitler arasında en iri meyveyi oluşturur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Partenokarp meyve oluşturur. Mükemmel meyve kalitesine rağmen meyve bazen uç bölümünden çatlar. Erkencidir.

Matsumoto Wase Fuyu: Fuyu’dan göz mutasyonu ile oluşmuştur. Meyvesi Fuyu’dan daha küçüktür. Fuyu’ya göre çevresel şartlara uyum yeteneği daha geniştir. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Verimlidir. Meyve iriliğini artırmak amacı ile seyreltme yapılmalıdır. Erkencidir.

Suruga: İri meyvelidir. Meyve yuvarlak-basık, parlak turuncu-kırmızıdır. Meyve eti açık sarı, tatlıdır. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Meyve kalitesi mükemmel ve depolamaya uygundur. En geççilerdendir.

Izu: Meyvesi orta-iri, basık, turuncu-kırımızıdır. Meyve eti açık turuncudur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Meyve kalitesi çok yüksek olmasına rağmen düşük verimlidir. Ağacın gelişme kuvveti zayıftır. En erkencilerdendir (eylül sonu).

Maekawa Jiro: Jiro’nun göz mutasyonudur. Kekre olmayan çeşitler arasında en iri meyveyi oluşturanlardandır. Meyve iri-çok iri, basıktır. Meyve kabuğu parlak, sarı-turuncudur. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Çok çekirdeklidir. En erkencilerdendir.

Ichikikei Jiro: Jiro’nun göz mutasyonudur. Sık dikime elverişli küçük taç oluşturur. Meyve kalitesi çok yüksektir. Verimlidir. En önemli erkencilerdendir.

O’gosho: Meyve orta irilikte (150 g), yuvarlak-koniktir. Meyve kabuğu turuncu-kırmızıdır. Meyve eti çok kaliteli, tatlıdır. Meyve eti rengi tozlanma ile değişmez. Derim (hasat) önü döküme eğilimlidir.

Yrd.Doç.Dr.Zeynel DALKILIÇ’ın çalışmasından özetlenmiştir.

About kumpınarı

Bitkiler, gezi, doğa, arılar, doğal yaşam, üretim... Zehirsiz yiyecekler...
Bu yazı Bitkiler içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s